@ hv-ebook @ dịch giả: Thích Quảng Độ @ Hán Việt Từ Điển Trích Dẫn 漢越辭典摘引 online
Wednesday, 27 September 2017
a bộ chính hùng 阿部正雄
(1915~2006)日本佛教學者。滋賀縣人。一九四四年於京都大學文學部畢業,專攻哲學。曾留學美國哥倫比亞大學,後並任哥倫比亞大學客座教授。歷任日本奈良教育大學、京都大學等校教授。著有有關康德、親鸞、道元之論文,以及 The Idea of Purity in Mahāyāna Buddhism 之英文論文。p4624
<Không có trong bản dịch của HT Thích Quảng Độ> Tạm dịch:
Masao Abe (1915-2006) người Nhật Bản, học giả Phật giáo. Người huyện Shiga. Năm 1944 tốt nghiệp Đại học Kyoto, chuyên ngành nghiên cứu triết học. Đã từng du học ở Columbia University (New York), sau được mời làm giáo sư thỉnh giảng (Visiting Professor) ở đây. Nhậm chức giáo sư ở các trường Đại học Giáo dục Nara, Đại học Kyoto, v.v. Tác phẩm của ông có: Về Immanuel Kant (1724-1804), Thân Loan (Shinran) (1173-1263), Đạo Nguyên chi luận văn, The Idea of Purity in Mahāyāna Buddhism (Anh văn), v.v.
Tuesday, 26 September 2017
a bàng la sát 阿傍羅刹
3659 爲地獄獄卒之名。又作阿防羅剎。略稱旁、阿傍。據五苦章句經所載,阿傍形像爲牛頭人手,兩腳有牛蹄,力壯排山,手持鋼鐵叉,每一叉有三股,可叉罪人數百千萬入於鑊中。〔賢愚經卷十三、鐵城泥犁經〕
Tên của ngục tốt ở địa ngục. Cũng gọi A Phòng La Sát. Gọi tắt: Bàng, A Bàng. Theo kinh Ngũ khổ chương cú, thì hình tượng của A Bàng là đầu trâu tay người, hai chân có móng trâu, sức mạnh có thể dời núi, tay cầm xoa sắt, mỗi xoa có ba mũi nhọn, có thể xiên vài trăm vạn người có tội ném vào trong vạc dầu. [X. kinh Hiền Ngu Q.13; kinh Thiết Thành Nê Lê].
a ban đề quốc 阿般提國
阿般提,梵名 Avanti。古代印度十六大國之一。位於西印度頻闍耶山脈(梵 Vindhya)之北,憍賞彌國之西,秣菟羅國之南,首都鄔闍衍那(梵 Ujjayanī)。又作阿槃陀國、阿婆提國、阿和提國。佛陀在世時,此國國君帕嘉歐達(巴 Pajjota)嘗與憍賞彌國優填王互相攻伐。〔中阿含卷五十五持齋經、長阿含卷五闍尼沙經、五分律卷二十一、大毘婆沙論卷一二四〕(參閱「十六大國」546)p4621
A-ban-đề, Phạm: Avanti. Một trong mười sáu nước lớn ở Ấn độ cổ đại, nằm về mạn bắc dãy núi Tần-xà-da (Phạm: Vindhya) miền tây Ấn độ, phía tây nước Kiều-thưởng-di, phía Nam nước Mạt-thố-la, thủ đô là Ô-xà-diễn-na (Phạm: Ujjayanī). Cũng gọi A-bàn-đà quốc, A-bà-đề quốc, A-hòa-đề quốc. Khi đức Phật còn tại thế, vua nước này là Phạ-gia-âu-đạt (Pāli: Pajjota) từng đã đánh nhau với vua Ưu Điền nước Kiều-thưởng-di. [X. Trung a hàm Q.55 kinh Trì trai; Trường A-hàm Q.5 kinh Xà-ni-sa; luật Ngũ phần Q.21; luận Đại Tì-bà-sa Q.124] (xt. Thập Lục Đại Quốc).
Saturday, 23 September 2017
a ba mạt lợi ca 阿波末利迦
![]() |
| 牛膝草 |
3630 梵語 apā-mārga 之音譯。又作阿婆麼羅誐、阿婆末唎。意譯爲牛膝。係一種野生之藥草。學名 Achyzanthes bidentata。據千手千眼觀世音菩薩治病合藥經載,若女人懷妊,胎死腹中,可取此草一大兩,和水二升煮之,絞滓取汁而飲,痛楚盡去。〔不空羂索陀羅尼經、千手千眼觀世音菩薩廣大圓滿無礙大悲心陀羅尼經、枳橘易土集卷三〕
Phạm: Apā-mārga. Còn gọi là A-bà-ma-la-nga, A-bà-mạt-lị. Dịch ý là Ngưu tất. Một loại cỏ thuốc mọc ngoài đồng. Tên khoa học là Achyzanthes bidentata. Cứ theo kinh Thiên Thủ Thiên Nhãn Quan Thế Âm Bồ-tát trị bệnh hợp dược chép, nếu đàn bà có thai, mà thai nhi bị chết trong bụng, hãy lấy một lượng lớn cỏ này, hòa với hai lít nước nấu lên, vắt bỏ bã đi, lấy nước mà uống sẽ hết đau đớn. [X. kinh Bất Không Quyên Sách Đà-la-ni; kinh Thiên Thủ Thiên Nhãn Quan Thế Âm Bồ-tát Quảng Đại Viên Mãn Vô Ngại Đại Bi Tâm Đà-la-ni; Chỉ Quất Dịch Thổ tập Q.3].
A
- a 阿
- a âu 阿漚
- a ba đà na 阿波陀那
- a ba la la long tuyền 阿波邏羅龍泉
- a ba la nhĩ đa 阿波羅爾多
- a ba lan đa ca quốc 阿波蘭多迦國
- a ba mạt lợi ca 阿波末利迦
- a ban đề quốc 阿般提國
- a bàng la sát 阿傍羅刹
- a bổn đồ quốc 阿畚荼國
- a bộ chính hùng 阿部正雄
- a bố sa la tư 阿布沙羅斯
- a bộ triệu nhất 阿部肇一
- a ca ni trá thiên 阿迦尼吒天
- a chất đạt tản 阿質達霰
- a châu đà 阿州陀
- á 啞
a ba lan đa ca quốc 阿波蘭多迦國
3631 阿波蘭多迦,梵名 Aparāntaka,又作阿波蘭多、阿般蘭得迦。爲西印度古國名。乃阿育王所派遣至各地傳道之九傳道僧中曇無德尊者布教之地。位於今阿富汗境內。依善見律毘婆沙卷二載,曇無德於此地講火聚喻經,得天眼者有三萬人,出家爲僧尼者各一千人。〔解說西域記〕
A-ba-lan-đa-ca, Phạm: Aparāntaka. Cũng gọi là A-ba-lan-đa, A-ban-la-đắc-ca. Tên một nước xưa ở phía tây Ấn Độ. Một trong chín vị tăng do vua A-dục phái đi các nơi để truyền đạo, thì tôn giả Đàm Vô Đức đã đến nước này giáo hóa. Đất này hiện nay nằm trong lãnh thổ của nước A-phú-hãn (Afghanistan). Cứ theo Thiện Kiến luật Tì-ba-sa quyển 2 chép, thì ngài Đàm Vô Đức đã giảng kinh Hỏa Tụ Dụ ở nước này, có ba vạn người được mắt trời, một nghìn người xuất gia làm năng và một nghìn người xuất gia làm Ni. [X. Giải thuyết Tây Vực kí].
Friday, 22 September 2017
a ba la nhĩ đa 阿波羅爾多
![]() |
| 阿波羅爾多 * 五使者。肉色,持棒 |
3631 梵名 Aparājitā。意譯無能勝。四姊妹女天之一,文殊菩薩之眷屬。位於密教胎藏界曼荼羅文殊院童母盧之左方,阿爾多之下方。其形像爲肉色之童子形,左拳叉腰,右手持獨股棒,面向左方,交腳而坐。然在理趣經曼荼羅中,此尊位列於童母盧之西,形像亦不同。種子爲(a),三昧耶形爲棒,密號爲金剛,顯示淨波羅蜜。〔理趣釋卷下、兩部曼荼羅義記卷三、胎藏界七集卷中〕
Phạm: Aparājitā. Dịch ý là không thể hơn. Một trong bốn chị em Thiên nữ, quyến thuộc của Bồ-tát Văn Thù, ngồi ở phía dưới A-nhĩ-đa, bên trái Đồng Mẫu Lô thuộc viện Văn Thù trong Thai tạng giới mạn-đồ-la Mật giáo. Hình tượng Thiên nữ này là thân trẻ con, màu da trắng, tay trái nắm lại, chống vào cạnh sườn, tay phải cầm gậy một chẽ, xoay mặt về phía trái, ngồi tréo chân. Nhưng trong mạn-đồ-la kinh Lí Thú, thì Tôn vị này được bày ở phía Tây của Đồng Mẫu Lô, hình tượng cũng khác. Chủng tử là (a), hình Tam-muội-da là cây gậy, mật hiệu là Kim Cương, hiển bày Ba-la-mật thanh tịnh [X. Lí Thú thích Q.hạ; Lưỡng bộ mạn-đồ-la Nghĩa kí Q.3; Thai tạng giới thất tập Q.trung].
Subscribe to:
Posts (Atom)
佛光大辭典 Phật Quang Đại Từ Điển
http://www.vietnamtudien.org/phatquang/smart.php 佛光大辭典 Phật Quang Đại Từ Điển Thích Quảng Độ [a/b/c/...] [Việt] [...
-
a 阿 a âu 阿漚 a ba đà na 阿波陀那 a ba la la long tuyền 阿波邏羅龍泉 a ba la nhĩ đa 阿波羅爾多 a ba lan đa ca quốc 阿波蘭多迦國 a ba mạt lợi ca 阿波末利迦 ...
-
3608 < 一 > 悉 曇 字 ( a , 短 音 ) 。 爲 悉 曇 十 二 韻 之 一 , 四 十 二 字 門 之 一 , 五 十 字 門 之 一 。 又 作 婀 、 安 、 頞 、 菴 、 曷 、 㫊 、 噁 、 惡 、 遏 。 爲 阿 字 五 轉 之 第 ...
-
阿波羅爾多 * 五使者。肉色,持棒 3631 梵 名 Aparājitā 。 意 譯 無 能 勝 。 四 姊 妹 女 天 之 一 , 文 殊 菩 薩 之 眷 屬 。 位 於 密 教 胎 藏 界 曼 荼 羅 文 殊 院 童 母 盧 之 左 方 , 阿 爾 多 之 下 ...
-
3672 梵 語 au 。 又 作 阿 漚 、 阿 優 、 阿 傴 。 a ( 阿 ) , 無 之 義 ; u ( 歐 ) , 有 之 義 。 外 道 於 經 典 之 首 , 必 書 此 二 字 ; 對 此 , 佛 教 則 用 「 如 是 」 二 字 起 首 。 法 華 文 ...
-
( 1915 ~ 2006 ) 日 本 佛 教 學 者 。 滋 賀 縣 人 。 一 九 四 四 年 於 京 都 大 學 文 學 部 畢 業 , 專 攻 哲 學 。 曾 留 學 美 國 哥 倫 比 亞 大 學 , 後 並 任 哥 倫 比 亞 大 學 客 座 教 授 。 歷 任 日...

